13
Πεμ, Δεκ

Γκράφιτι… Τέχνη ή βανδαλισμός; | Του Π. Δημόπουλου

> Απόψεις

 

Τα γκράφιτι άλλοτε αποτελούν τέχνη και άλλοτε βανδαλισμό. Ένα γκράφιτι μπορεί να διακοσμήσει ένα χώρο, αλλά μπορεί και να χαλάσει την αισθητική του. Όλοι όμως θα συμφωνήσουμε ότι θέλει ταλέντο, φαντασία και εξάσκηση.

Από τους προϊστορικούς χρόνους ο άνθρωπος είχε την τάση να ζωγραφίζει σε σπήλαια χρησιμοποιώντας κόκαλα ζώων και πρωτόγονες χρωστικές ύλες. Αυτή η μορφή γκράφιτι συνέβαλλε στο να φωτιστεί κατά πολύ το τοπίο σχετικά με τον τρόπο ζωής του προϊστορικού ανθρώπου. Ακόμα και αρχαίοι διάλεκτοι δε θα γίνονταν γνωστές, χωρίς τις σπηλαιογραφίες.

 

Σήμερα, ρατσιστικά, οικολογικά, αναρχικά, γηπέδου, ακόμα και θρησκευτικά συνθήματα, συνεχίζουν την παρουσία τους στους τοίχους των πόλεων. Σίγουρα το να λεηλατείς την περιουσία του κάθε πολίτη είναι βανδαλισμός και διώκεται με ποινές από τους νόμους του κράτους. Παρά τις ποινές και τους κινδύνους που διατρέχουν, οι δημιουργοί δηλώνουν αμετανόητοι. Πιστεύουν δε ότι η τέχνη του δρόμου (όπως αποκαλείται), υπάρχει για να ομορφαίνει το αστικό τοπίο και να επικοινωνεί το ευρύ κοινό του με κάποια μηνύματα. Μπορεί στους περισσότερους από εμάς τα γκράφιτι και τα συνθήματα στους τοίχους να φαντάζουν κακογραμμένες μουτζούρες, για κάποιους όμως είναι το οξυγόνο για να ζουν και ισχυρίζονται ότι κανείς δε θα τους σταματήσει, άνθρωπος ή δικαστής, και όσο ζουν και υπάρχουν, άσπρους τοίχους «άρρωστους» θα τους γιατρεύουν με χρώμα, ζωή και φαντασία.

 

Έχει τύχει στον καθένα μας, κάποιο πρωί που σηκώθηκε να πάει για δουλειά, αντί να δει το συνηθισμένο λευκό ή γκρι εμποτισμένο από τους ρύπους ντουβάρι, να δει έναν τοίχο γεμάτο χρώμα και συναίσθημα, έχοντας μια ατάκα ή σύνθημα που θα μας φτιάξει τη μέρα. Το γκράφιτι για αυτόν το λόγο είναι ανάμεσά μας, για να ομορφαίνει η καθημερινότητά μας, δημοσιοποιώντας αντιλήψεις και προβληματισμούς του κοινωνικού συνόλου της κάθε κοινωνίας.

 

Η τέχνη αυτή δε διδάσκεται σε κάποια σχολή, αλλά μεταφέρεται από άτομο σε άτομο, ή από ομάδα σε ομάδα. Αν υπήρχε κρατική μέριμνα ο «βανδαλισμός» αυτός στις λογικές και αντιλήψεις μας ίσως σταματούσε. Δηλαδή, με την ύπαρξη μιας συνεργασίας μεταξύ των δημιουργών του γκράφιτι και των φορέων της κοινωνίας (δήμων, σχολείων, οργανισμών), θα μπορούσε η τέχνη των δρόμων να συμβάλλει στο βαθμό που της αναλογεί, για ένα κόσμο περισσότερο δημιουργικό. Κάποιοι λένε, ότι έτσι μολύνεται η πόλη με το μικρόβιο της ελευθερίας. Παρ’ όλες τις αντιφάσεις μας, όλοι συμφωνούμε ότι θέλουμε να γελάμε, να αγαπάμε, να αγκαλιαζόμαστε, να θυμώνουμε, να κάνουμε λάθη, να τα ξαναβρίσκουμε, αρκεί ότι κάνουμε να το κάνουμε «μαζί».

 

Αυτό κάνει επί της ουσίας το γκράφιτι, με συνθήματα ενωτικά, που μας αγγίζουν όλους που συμφωνούμε στα περισσότερα, παρ’ όλες τις διαφορές μας. Τα περισσότερα άλλωστε λένε την αλήθεια.

 

Παναγιώτης Δημόπουλος