Ενδείξεις ότι ένα νεαρό άστρο «καταβροχθίζει» πλανήτη

Τεχνολογία - Επιστήμη

Επιστήμονες της NASA ίσως παρατήρησαν για πρώτη φορά την καταστροφή ενός νέου πλανήτη ή πλανητών γύρω από ένα κοντινό άστρο, χρησιμοποιώντας το τηλεσκόπιο «Chandra X-ray».

Οι παρατηρήσεις δείχνουν ότι το αστέρι βρίσκεται στη διαδικασία «καταβρόχθισης» των πλανητικών συντριμμιών γύρω του, ενώ η ανακάλυψη αυτή μας δίνει ένα δείγμα των διαδικασιών που επηρεάζουν την επιβίωση νεαρών πλανητών.

Από το 1937 οι αστρονόμοι είναι προβληματισμένοι με την περίεργη μεταβλητότητα του νεαρού άστρου «RW Aur A», που βρίσκεται περίπου 450 έτη φωτός από τη Γη και έχει περίπου ίδια μάζα με τον Ήλιο. Κάθε μερικές δεκαετίες το φως του αστεριού εξασθενεί σύντομα προτού επανέλθει πάλι στα φυσιολογικά επίπεδα, ενώ τα τελευταία χρόνια οι αστρονόμοι παρατηρούν αυτήν την εξασθένηση πιο συχνά και για μεγαλύτερα χρονικά διαστήματα. Με τη χρήση του τηλεσκοπίου μάλλον ανακάλυψαν την αιτία του πιο πρόσφατου φαινομένου: Η σύγκρουση δύο νεαρών πλανητικών σωμάτων με ένα σώμα αρκετά μεγάλο, ώστε να θεωρείται πλανήτης. Σαν αποτέλεσμα αυτού, τα συντρίμμια έπεσαν στο άστρο και δημιούργησαν ένα πυκνό πέπλο σκόνης και αερίων που προσωρινά το επισκίασε. Προκύπτει έτσι το συμπέρασμα, ότι και τα προηγούμενα φαινόμενα εξασθένησης του φωτός ίσως προήλθαν από παρόμοιες συγκρούσεις είτε μεταξύ πλανητικών σωμάτων ή απομεινάρια περασμένων συγκρούσεων που ξανασυναντήθηκαν και διαλύθηκαν σε μικρότερα. 

Το τηλεσκόπιο «Chandra» παρατηρεί εδώ και καιρό το συγκεκριμένο άστρο, καταγράφοντας τις μεταβολές στην ένταση του φωτισμού του μέσω των ακτίνων «Χ» που λαμβάνει από αυτό, έχοντας παρατηρήσει «λαμπερά» διαστήματα, όπως το 2013, αλλά και πιο «σκοτεινές» περιόδους, όπως το 2015 και το 2017. Νεαρά άστρα όπως το «RW Aur A», αλλά και ο δίδυμός του «RW Aur B» περιβάλλονται από έναν περιστρεφόμενο δακτύλιο από αέρια και συστάδες υλικών σε διάφορα μεγέθη, από απλή σκόνη μέχρι και πλανήτες «βρέφη». Τέτοιοι δακτύλιοι συνοδεύουν το άστρο για 5-10 εκατομμύρια χρόνια.

Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι η πτώση της εκπομπής τόσο ορατού φωτός όσο και ακτίνων «Χ» οφείλεται στην αλλαγή της σύστασης του δακτυλίου αυτού, ενώ οι παρατηρήσεις έδειξαν δεκαπλάσια περιεκτικότητα σε σίδηρο από το συνηθισμένο. Επικρατέστερη άποψη είναι ότι η αύξηση του σιδήρου οφείλεται στη σύγκρουση δύο πλανητικών σωμάτων, εφόσον τουλάχιστον ένα από αυτά αποτελούνταν κυρίως από το στοιχείο αυτό. Επομένως, η απότομη αύξηση του σιδήρου πύκνωνε το δακτύλιο και εμπόδιζε την εκπομπή φωτός. Οι επιστήμονες ευελπιστούν σε νέες παρατηρήσεις του άστρου στο μέλλον, προκειμένου να δουν την αλλαγή της περιεκτικότητας του σιδήρου στο δακτύλιο και να προσδιορίσουν με σιγουριά την προέλευση του περίσσιου σιδήρου.

Πηγή: NASA

Πηγή: 902.gr