Επιμέλεια: Άννα Στεργίου
Έντονη ανησυχία προξενεί στους κτηνοτρόφους της νησιωτικής Ελλάδας το 2ο κρούσμα αφθώδους πυρετού, που εντοπίστηκε κι αυτό στη Λέσβο, που έχουν προχωρήσει σε κινητοποιήσεις. Εντείνονται τα προληπτικά μέτρα βιοασφάλειας σε συνεργασία με τα λιμεναρχεία και στην Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου. Ερώτηση για το θέμα αυτό κατέθεσε στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ο ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ και αντιπρόεδρος της Αριστεράς (LEFT), στο Ευρωκοινοβούλιο, Κώστας Αρβανίτης ενώ στο ελληνικό κοινοβούλιο κατέθεσε ερώτηση η Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΚΚΕ.
Στον πλήρη αποκλεισμό όλων των πυλών εισόδου και εξόδου του λιμανιού της Μυτιλήνης μέχρι το βράδυ της Δευτέρας έχουν προχωρήσει οι κτηνοτρόφοι της Λέσβου, αντιδρώντας στα μέτρα της κυβέρνησης για την αντιμετώπιση των κρουσμάτων αφθώδους πυρετού που εντοπίστηκαν στο νησί.
Το πρώτο κρούσμα επιβεβαιώθηκε τη Δευτέρα 16 Μαρτίου 2026 σε μικτή εκτροφή βοοειδών και μικρών μηρυκαστικών στην ορεινή ανατολική Λέσβο, η παρουσία του ιού του Αφθώδους Πυρετού (ΑΠ, Foot and Mouth Disease, FMD). Το νόσημα εμφανίστηκε και επιβεβαιώθηκε σε 4 βοοειδή εκτροφής, ενώ βρέθηκε και 2ο κρούσμα σε μονάδα αιγοπροβάτων. Σύμφωνα με την ΕΡΤ, η Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου ανακοίνωσε περιοριστικά μέτρα σε συνεργασία με το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων. Τα περιοριστικά μέτρα αφορούν στα εξής:
1. Απαγορεύεται η έξοδος από την Π.Ε. Λέσβου ζώντων ζώων των ευαίσθητων ειδών(βοοειδή, χοιροειδή, αιγοπρόβατα.)
2. Απαγορεύονται οι αγοραπωλησίες ζώντων ζώων των ευαίσθητων ειδών(βοοειδή, χοιρινά, αιγοπρόβατα) στην Π.Ε. Λέσβου.
3. Η διακίνηση του γάλακτος και των γαλακτομικών προϊόντων, που παράγονται από ζώα ευαίσθητων ειδών, επιτρέπεται υπό ορισμένες προϋποθέσεις και μετά από άδεια του Τοπικού Κέντρου Ελέγχου Ασθένειας.
4. Η διακίνηση του νωπού κρέατος, του κιμά, των παρασκευασμάτων κρέατος και των προϊόντων με βάση το κρέας, που παράγονται από ζώα ευαίσθητων ειδών, επιτρέπεται υπό ορισμένες προϋποθέσεις και μετά από άδεια του Τοπικού Κέντρου Ελέγχου Ασθένειας.
5. Η διακίνηση του σπέρματος, των ωαρίων και των εμβρύων, που συλλέγονται από ζώα ευαίσθητων ειδών, επιτρέπεται υπό ορισμένες προϋποθέσεις και μετά από άδεια του Τοπικού Κέντρου Ελέγχου Ασθένειας.
6. Η διακίνηση των προβιών και των δερμάτων, του ερίου των προβάτων, του ριχώματος των μηρυκαστικών και των τριχών των χοίρων, που προέρχονται ζώα ευαίσθητων ειδών, επιτρέπεται υπό ορισμένες προϋποθέσεις και μετά από άδεια του Τοπικού Κέντρου Ελέγχου Ασθένειας.
7. Η μεταφορά και η διασπορά της κόπρου που προέρχεται από εκμεταλλεύσεις, εγκαταστάσεις και μεταφορικά μέσα επιτρέπεται υπό ορισμένες προϋποθέσεις και μετά από άδεια του Τοπικού Κέντρου Ελέγχου Ασθένειας.
Σύμφωνα με ανακοίνωση του αντιπεριφερειάρχη Αγροτικής Ανάπτυξης Νοτίου Αιγαίου, Φιλήμονα Ζαννετίδη, «το νόσημα είναι ενδημικό στη γειτονική Τουρκία, και συγκεκριμένα σε περιοχές της Ανατολίας για πολλά χρόνια. Τον τελευταίο χρόνο ωστόσο, παρατηρήθηκε μια μετατόπιση των κρουσμάτων προς τα δυτικά, με αποτέλεσμα, εδώ και αρκετούς μήνες, να εντοπίζονται κρούσματα σε εκτροφές κυρίως βοοειδών, στα παράλια της Μικράς Ασίας. Η γεωγραφική εγγύτητα των νησιών μας με τα απέναντι παράλια αλλά και η δεδομένη, σημαντική οικονομική και κοινωνική σχέση, καθιστούν τα νησιά μας, όπως και τη Λέσβο, εξαιρετικά κρίσιμες περιοχές για την εμφάνιση του νοσήματος».
Ο Αφθώδης Πυρετός, όπως τονίστηκε, είναι εξαιρετικά μεταδοτικό ιογενές νόσημα που προσβάλλει τα δίχηλα ζώα, (βοοειδή, αιγοπρόβατα, χοίροι, καθώς και ορισμένα άγρια είδη), δηλαδή στα ζώα που έχουν δυο οπλές. Χαρακτηρίζεται από υψηλή μεταδοτικότητα και ταχεία εξάπλωση, μέσω της άμεσης επαφής, της έμμεσης επαφής με μολυσμένα αντικείμενα, οχήματα, υποδήματα, εξοπλισμό ή μέσω ανθρώπινης δραστηριότητας. Μεταδίδεται και αερογενώς, γεγονός που αυξάνει σημαντικά τον κίνδυνο μόλυνσης γειτονικών εκμεταλλεύσεων. Άγρια ζώα και τρωκτικά μπορούν να μεταφέρουν τον ιό από μολυσμένες εκμεταλλεύσεις σε υγιείς.
Τα προβλήματα, που αντιμετωπίζουν τα ζώα, που νοσούν
Η τυπική εικόνα του ΑΠ εμφανίζεται με φυσαλίδες (άφθες) και διαβρώσεις στη στοματική κοιλότητα, στη στεφάνη της οπλής, στο δέρμα της μεσοδακτύλιας χώρας και στο δέρμα του μαστού. Λόγω των εντοπίσεων των αλλοιώσεων, παρατηρείται σιελόρροια και έντονη χωλότητα.
Ο ΑΠ δεν μεταδίδεται στον άνθρωπο, ούτε απειλεί με οποιοδήποτε τρόπο τη δημόσια υγεία. Ωστόσο μετά την ευλογιά είναι άλλο ένα χτύπημα στις κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις της χώρας.
Οι παραγωγοί και της Πάρου και της Αντιπάρου θα πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί και να τηρούν τα μέτρα βιοασφάλειας. Η εμφάνιση ΑΠ σε μία εκτροφή, συνεπάγεται αυτόματα τη λήψη μέτρων για την πρόληψη της εξάπλωσης του νοσήματος. Στα μέτρα αυτά περιλαμβάνονται μεταξύ άλλων:
• Η άμεση σφαγή και ταφή όλων των ζώων των ευαίσθητων ειδών της εκτροφής
• Η οριοθέτηση ζωνών προστασίας και επιτήρησης περιμετρικά της μολυσμένης εκτροφής, με ταυτόχρονο περιορισμό των μετακινήσεων ζώντων ζώων, ζωικών προϊόντων και υποπροϊόντων, ζωοτροφών, ακόμα και εξοπλισμού και προσωπικού εντός των ζωνών αυτών και μεταξύ των ζωνών και ελεύθερων περιοχών. Στην πράξη αυτό σημαίνει πως για διάστημα τουλάχιστον 30 ημερών, ουσιαστικά παύει η οποιαδήποτε δραστηριότητα αφορά τα κτηνοτροφικά προϊόντα της περιοχής που περιβάλλει τη μολυσμένη εκτροφή.
Ερώτηση για το θέμα αυτό κατέθεσε στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή ο αντιπρόεδρος της Αριστεράς και ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ, Κώστας Αρβανίτης. «Η υγειονομική αυτή κρίση αναδεικνύει με τον πιο σαφή τρόπο την ευαλωτότητα των νησιωτικών και παραμεθόριων περιοχών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με τους μικρούς και μεσαίους κτηνοτρόφους να βρίσκονται αντιμέτωποι με απώλεια ζωικού κεφαλαίου, ασφυκτικούς περιορισμούς και άμεσο κίνδυνο οικονομικής κατάρρευσης», ανέφερε ο κ. Αρβανίτης, ο οποίος σημείωσε την εμφάνιση κρουσμάτων αφθώδους πυρετού στη Λέσβο και την ανάγκη άμεσης και ουσιαστικής ευρωπαϊκής συνδρομής.
Ερώτηση κατέθεσε και η Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΚΚΕ για άμεσα μέτρα για την αντιμετώπιση του αφθώδους πυρετού στη Λέσβο και την πλήρη αποζημίωση των πληγέντων κτηνοτρόφων.
Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να απευθύνονται για περισσότερες πληροφορίες στις κατά τόπους Κτηνιατρικές Υπηρεσίες.
