Σύμφωνα με έρευνα του Ινστιτούτου του Συνδέσμου Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων (ΙΝΣΕΤΕ), σε ιστορικό υψηλό κινήθηκαν τα μεγέθη του ελληνικού τουρισμού φέτος, με τις συνολικές εισπράξεις να φτάνουν τα 23,6 δισ. ευρώ και τις αφίξεις να αγγίζουν τα 37,98 εκατομμύρια επισκέπτες.
Ο τουρισμός εισέφερε άμεσα 13,0% στο εγχώριο ΑΕΠ (32,4 δισ. ευρώ), ενώ η συνολική του συνεισφορά (άμεση και έμμεση) αγγίζει έως και το 34,6% (85,9 δισ. ευρώ).
Στην αιχμή της «σεζόν» απασχόλησε 475.200 εργαζόμενους (10,8% του συνολικού εργατικού δυναμικού της χώρας).
Ωστόσο, η μελέτη αναδεικνύει ότι όλα αυτά συνοδεύονται από οξείες περιφερειακές ανισότητες.
Σε εθνικό επίπεδο το 90% των δήμων εμφανίζει ελάχιστη τουριστική ανάπτυξη, ενώ μόλις πέντε νησιά (Κρήτη, Ρόδος, Κως, Κέρκυρα και Ζάκυνθος), συγκεντρώνουν το 47% των διεθνών αφίξεων της χώρας.
Στις Κυκλάδες, το 83% των διεθνών αεροπορικών αφίξεων συμπυκνώνεται στο τετράμηνο Ιουνίου – Σεπτεμβρίου, με το 52% να εντοπίζεται αποκλειστικά το δίμηνο Ιουλίου – Αυγούστου.
Παράλληλα, η πανελλαδική υποχώρηση της μέσης διάρκειας παραμονής στις 6,1 διανυκτερεύσεις (πτώση -17,2% έναντι του 2019) εντείνει την ταχύτητα εναλλαγής των επισκεπτών, προκαλώντας ασφυκτικές πιέσεις στα δίκτυα ύδρευσης, ενέργειας και διαχείρισης απορριμμάτων των νησιών.
Για την αντιμετώπιση του κορεσμού, η έκθεση υπογραμμίζει την ανάγκη άμεσων θεσμικών και αναπτυξιακών παρεμβάσεων:
- Επέκταση αεροδρομίων: Προκρίνεται η επιτάχυνση των έργων εκσυγχρονισμού και επέκτασης των αεροπορικών υποδομών στις Κυκλάδες, προκειμένου να διασφαλιστεί η ασφαλής και εύρυθμη διαχείριση των ροών.
- Διαχείριση Κρουαζιέρας: Επισημαίνεται η εφαρμογή του ειδικού τέλους αποβίβασης επιβατών, μέτρο που αποσκοπεί στον έλεγχο της ημερήσιας επιβάρυνσης στα λιμάνια.
- Περιβαλλοντικές Πιστοποιήσεις: Παρά την εκτεταμένη ακτογραμμή των 2.338 χιλιομέτρων, οι Κυκλάδες καταγράφουν χαμηλή πυκνότητα σε Γαλάζιες Σημαίες (1,2 ανά 100 χλμ).
Η μελέτη καταλήγει ότι το ζήτημα για προορισμούς όπως η Πάρος δεν είναι η οριζόντια μείωση του όγκου των τουριστών, αλλά ο αυστηρός χωροταξικός σχεδιασμός, η ενίσχυση των δημόσιων υποδομών και η δημιουργία Οργανισμών Διαχείρισης Προορισμών (DMMOs), για την ομαλή διασπορά των επισκεπτών.
Σύμφωνα με δημοσκόπηση της Prorata για τα 50 χρόνια της Μεταπολίτευσης, το 54% των Ελλήνων αναγνωρίζει τον τουρισμό ως τον κλάδο με τη μεγαλύτερη πρόοδο κατά την περίοδο 1974–2024.
Το εύρημα είναι ιδιαίτερα σημαντικό, καθώς κατατάσσει τον τουρισμό υψηλότερα από κάθε άλλο τομέα της οικονομικής και κοινωνικής ζωής ως προς την αναπτυξιακή του τροχιά τις τελευταίες πέντε δεκαετίες, επιβεβαιώνοντας τη βαθιά ριζωμένη πεποίθηση ότι ο τομέας αποτελεί εθνική επιτυχία.
Στο πεδίο των θετικών αντιλήψεων, οι πολίτες συνδέουν τον τουρισμό πρωτίστως με την οικονομική του συνεισφορά.
Σύμφωνα με την έρευνα, το 82,4% των ερωτηθέντων αξιολογεί θετικά την επίδραση του τουρισμού στην οικονομία, το 74,4% κρίνει συνολικά θετική τη συνεισφορά του στην Ελλάδα και το 72,1% θεωρεί ότι συμβάλλει θετικά στην αγορά εργασίας.
Στον αντίποδα, οι αρνητικές αντιλήψεις εστιάζουν κυρίως στο κόστος ζωής και στις πιέσεις που ασκεί ο τουρισμός στην καθημερινότητα των κατοίκων.
Η δυσαρέσκεια είναι εντονότερη για τα ενοίκια, όπου το 78,7% αξιολογεί αρνητικά την επίδραση του τουρισμού και για την ακρίβεια (65,2% αρνητικές αξιολογήσεις), ενώ το 63,5% εκτιμά ότι η χώρα υφίσταται περιβαλλοντική επιβάρυνση.
Γιάννης Μακρογιαννέλης
