Τα Αρχεία Σύγχρονης Κοινωνικής Ιστορίας (ΑΣΚΙ), η οικογένεια του Μανώλη Γλέζου και ο Σύλλογος Μνήμης και Δράσης Μανώλης Γλέζος, μας προσκαλούν στην παρουσίαση του Αρχείου Μανώλη Γλέζου.
Ένα πολύτιμο αρχείο για τη ζωή και τη δράση του Μανώλη Γλέζου και παράλληλα, για την πολιτική, κοινωνική και πνευματική ιστορία της σύγχρονης Ελλάδας.
Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί την Τετάρτη 21 Οκτωβρίου 2026 και ώρα 19.00, στην Κεντρική Αίθουσα του Φιλολογικού Συλλόγου Παρνασσός στην Αθήνα.
Το αρχείο
Το αρχείο του Μ. Γλέζου δωρήθηκε στα ΑΣΚΙ από τα παιδιά του Μανώλη Γλέζου, τη Μαρία και τον Νίκο Γλέζο, οι οποίοι ανέλαβαν την πρωτοβουλία για τη συγκέντρωση και την παράδοσή του.
Η δωρεά συνεχίζει μια μακρά προσπάθεια διαφύλαξης: ο ίδιος ο Μανώλης Γλέζος συγκέντρωνε και οργάνωνε συστηματικά, επί πολλά χρόνια, τα τεκμήρια της δράσης του, αλλά και υλικό σχετικό με τα ιστορικά, πολιτικά και επιστημονικά ενδιαφέροντά του.
Το αρχείο αποτυπώνει, επομένως, τόσο την προσωπική του διαδρομή όσο και τη συνειδητή φροντίδα του για τη διατήρηση της ιστορικής μνήμης.
Άνθρωπος με αγωνιστικό φρόνημα σε όλες τις εκφάνσεις και περιόδους της ζωής του ο Μανώλης Γλέζος άφησε πολύ σημαντικά, σε μέγεθος και περιεχόμενο, τεκμήρια που ακτινοβολούν την πολυσύνθετη διαχρονικά προσωπικότητά του.
Πρόκειται για ένα αρχείο επικεντρωμένο κυρίως στη δραστηριότητα του Γλέζου από την περίοδο της Μεταπολίτευσης έως και την πρόσφατη περίοδο, χωρίς όμως να στερείται τεκμηρίων που ανασυνθέτουν τη ζωή του στα πέτρινα μεταπολεμικά χρόνια: τεκμήρια από τις πολιτικές διώξεις, τις δίκες και τις μακροχρόνιες φυλακίσεις του, από τον αντίκτυπο που είχε η διεθνής καμπάνια για την απελευθέρωσή του, από τη δράση του στην ΕΔΑ τη δεκαετία του 1960 και τις εκτοπίσεις του στη Χούντα.
Πιο πολυπρισματικό θεματικά είναι το μεταγενέστερο σωζόμενο αρχείο.
Η μακρά πολιτική του πορεία, ως βουλευτής και ευρωβουλευτής, συνυφασμένη με την Αριστερά και τους αγώνες της, η συστηματική ενασχόληση με την αυτοδιοίκηση, η αγάπη του για το χωριό του τ’ Απεράθου της Νάξου, τα κοινωνικά και εθνικοαπελευθερωτικά κινήματα, τα δικαιώματα και η αυτοδιάθεση των λαών, η αναγνώριση και η μνήμη της Εθνικής Αντίστασης, ο ακατάβλητος αγώνας του για τις γερμανικές αποζημιώσεις, είναι μερικές, αλλά χαρακτηριστικές, πτυχές μιας επιβλητικής προσωπικότητας που διήνησε σχεδόν έναν αιώνα, χωρίς να πάψει να δίνει το «παρών».
Αντιστασιακός, πολιτικός, δημοσιογράφος, συγγραφέας, γλωσσολόγος, πολίτης, ποιητής, λογοτέχνης, φωτογράφος, Απεραθίτης, αυτοδίδακτος γεωλόγος, υδρογεωλόγος, όλες αυτές οι ιδιότητες που συνυπήρχαν στον Μ. Γλέζο αναδεικνύονται μέσα από τα χαρτώα τεκμήρια που δημιούργησε ή συγκέντρωσε ο ίδιος, καθώς και από τη συλλογή φωτογραφιών και τα οπτικοακουστικά υλικά που διασώζονται στο αρχείο του.
H ολοκλήρωση της ταξινόμησης καθιστά αυτό το εκτεταμένο και πολυθεματικό υλικό προσιτό στην έρευνα.
Η αλληλογραφία, τα κείμενα, τα έντυπα, οι φωτογραφίες μπορούν πλέον να μελετηθούν σε συνάρτηση μεταξύ τους, φωτίζοντας τις συνέχειες και τις μεταβολές στη δράση του, τις σχέσεις του με πρόσωπα και συλλογικότητες, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόταν τη θέση του στη δημόσια ζωή.
Παράλληλα, η παρουσία του αρχείου στα ΑΣΚΙ επιτρέπει τη διασταύρωσή του με αρχεία πολιτικών φορέων, οργανώσεων και προσώπων που βρίσκονται στις συλλογές τους, διευρύνοντας τις δυνατότητες τεκμηρίωσης και ιστορικής ερμηνείας.
Γιάννης Μακρογιαννέλης
